| تبليغات | X |
 |
 |
|
| معتبرترین بانک اطلاعاتی سایتهای درآمدزادرجهان |
|
مشکلات تجارت الکترونيک - مشخصات تجارت الكترونيكي وگزارش از طلای سیاه
  مشکلات
تجارت الکترونيک
سخن از تجارت الکترونيک است و موانع و مشکلات
پياده سازي آن در ايران. به نظر می رسد خواننده می بايست با يک سری دلايل و بهانه
هائی که حکايت از عدم امکان وجود تجارت الکترونيک در ايران است مواجه شود. نبود
ساختار بانکی مناسب، نبود زير ساخت های حفاظتی و امنيتي، نبود امکانات ارتباطی
سريع با شبکه اينترنت و صدها دليل و برهان ديگر که ثابت می کند ما نمی توانيم
تجارت الکترونيکی داشته باشيم. هرچند خيلی از اين ها درست است و ما هم واقعا نمی
توانيم تجارت الکترونيک داشته باشيم ولی سوال اين جاست که اگر همين امروز تمام اين
موانع حل شوند، سيستم بانکی اصلاح شود و همين فردا همه مردم يک کارت اعتباری، مثلا
"خريد کارت" داشته باشند، آيا ما صاحب تجارت الکترونيک می شويم؟ اگر در
جواب اين سوال شک داريد به شما کمک می کنم. قبل از پرداختن به يک مثال ساده از يک فرايند
ساده تجارت الکترونيک، بايد اين توضيح را اضافه کنم که موضوع تجارت الکترونيک،
بسيار گسترده است و وقتي که از اين اصطلاح استفاده مي کنيم بايد حتما مشخص کنيم در
کدام حوزه مي خواهيم صحبت کنيم. مثلا ممکن است بگوئيد حتي يک سايت ساده وب نيز مي
تواند شروع تجارت الکترونيک محسوب شود و يا فروش کالا و محصولات را نشانه تجارت
الکترونيک بدانيم. حتي ارتباط هاي تجاري پيچيده بين شرکتها نيز تجارت الکترونيک
است. خريد و فروش سهام، شرکت در مناقصه ها، تبليغات کالا و محصولات نيز از ديگر
حوزه هاي تجارت الکترونيک هستند. ممکن است منظور ما همه اينها و يا برخي از اينها
باشد. آنچه در اين مقاله مورد نظر من است، فرايندي ساده است که سالها در کشورهاي
اروپائي و آمريکائي در حال استفاده است و تمام زير و بم آن شناخته شده مي باشد و
آن، خريد کالا و خدمات از طريق شبکه اينترنت مي باشد. بر مي گرديم به ادامه بحث. شما که اين مدت با
اينترنت کار کرده ايد و بسياری سايتها را ديده ايد. امروز تصميم می گيريد برای
تولد پسرتان يک Xbox خريداری کنيد. مثال Xbox را به اين خاطر انتخاب
کردم چون خيلي شناخته شده است و خيلي از مردم در مدت زمان شروع سال نو ميلادي، در
روزنامه هاي مختلف خبرهاي زيادي در مورد افزايش فروش اين نوع بازيها توسط اينترنت
را خوانده اند. اين يک نوع کامپيوتر است که مخصوص بازي کردن ساخته شده. به
تلويزيون متصل مي شود و انواع بازيها با کيفيت بسيار بالا را ارائه مي دهد. شما
براي خريد، پول داريد، کارت اعتباری هم داريد، ارتباط مناسب اينترنت هم داريد، به
امنيت اطلاعات هم اعتماد داريد و می دانيد که شماره کارت اعتباری شما لو نخواهد
رفت، خوب، آيا سايت ايرانی را می شناسيد که همين الان بتوان آخرين قيمت روز Xbox را در آن يافت، اطلاعات
فنی اين دستگاه را مطالعه کرد، با ساير دستگاههای مشابه مقايسه کرد، آنرا انتخاب
کرد و در سبد خريد قرار داد، سفارش داد و خريداری کرد و شب ساعت 8 درب منزل آنرا
دريافت کرد؟ نيازی نيست زياد فکر کنيد، جواب اين سوال منفی است يعنی در حاليکه
نمونه چنين سايتی در کشورهای آمريکايي و اروپايي به هزاران عدد می رسد (کافي است
در گوگل جستجو کنيد، حدود يک ميليون سايت در زمينه خريد Xbox پيدا مي کنيد)، در ايران
چنين سايتی وجود ندارد. البته سايتهائی هستند که در زمينه های خاصی به
ارائه قيمت کالاها می پردازند و شما می توانيد سفارش دهيد ولی يک فرايند کامل خريد
online، قيمتهای کاملا به روز و شامل تنوع بالای محصولات، امکان بررسي
مشخصه هاي فني و امکان مقايسه قيمتها وجود ندارد. حالا فرض می کنيم چنين سايت يا
سايتهائی در ايران وجود داشته باشند. يعنی صدها سايت فارسی که اطلاعات آنها به روز
است و شما می توانيد از طريق کارت اعتباری خود خريد کنيد و در زمان مناسب کالا را
تحويل بگيريد، ولی شما از وجود چنين سايتی خبر نداريد. حال راه حل چيست؟ به شب
نزديک می شويد و بايد هديه تولد پسرتان را زودتر خريداری کنيد. اولين راه برای
پيدا کردن سايتهای فروشگاهی مراجعه به کتاب هاي زرد است که بصورت online، ارائه می شوند. به کدام
سايت ايرانی مراجعه می کنيد که ليست کامل و قابل جستجوئی از فروشگاههای الکترونيکی
ايرانی را در اختيار شما بگذارد؟ کار سختی است چون چنين سايتهائی يا وجود ندارند و
يا اينکه خيلی ضعيف هستند. اکثرا به لينکستان هايی بر می خوريد که بايد روی همه
لينکها کليک کنيد تا به هدف برسيد. نه، اين راه مناسبی نيست، شما برای هر دقيقه
ارتباط و هر کيلو بايت اطلاعات داريد هزينه می کنيد و اصلا هم حوصله نداريد
سايتهای شخصی مختلفی که هر کدام صدها کيلو بايت هستند و زمان زيادی طول می کشد تا
ظاهر شوند را بازديد کنيد. شما می خواهيد فقط روی نام فروشگاهی که Xbox می فروشد کليک کنيد چون شما
کاربر حرفه ای اينترنت هستيد. خوب، پس چه بايد کرد؟ راه ديگر مراجعه به موتورهای
جستجوی اينترنت است تا از طريق آنها بتوانيد سايت فروشگاه مورد نظرتان را پيدا
کنيد. اولين سايتی که به آن مراجعه می کنيد Yahoo يا Google است. در قسمت search، کلمه مورد نظرتان را تايپ
می کنيد. بگذاريد کلمه "Xbox online shop" را انتخاب کنيم، کليک می کنيم و منتظر
می مانيم. ليست سايتهائی که چنين کلمه اي در آن يافت شده ظاهر می شود حدود 300000
سايت پيدا شده است. اولين آن TopShop است، بعدی Adicor است، سومی GameWaveHouse است. به شما قول می دهم نه
در صفحه اول و نه حتی در صفحه دهم اين ليست، سايت ايرانی پيدا نخواهيد کرد. پس
بهتر است دنبال کلمه ديگری جستجو کنيم مثلا “Iran
Xbox online shop”
. در اين حالت، چند سايت در ليست موتور جستجو پيدا مي شود ولي زياد خوش بين نباشيد
چون حتی يک مورد از اطلاعاتي که پيدا شده است در مورد موضوع مورد جستجوی شما نيست.
همگی فقط شامل کلمات مورد نظر شما هستند ولی در مورد موضوع مورد جستجو نيستند. ديگر اوضاع پيچيده شده است. چگونه است که با وجود
آماده بودن تمام مسائل زير بنائی، حتی بحث فرهنگی که در اين مثال، فرد مورد نظر
فرهنگ استفاده و خريد از طريق اينترنت را نيز دارا است، پس چرا در يک فرايند ساده
تجارت الکترونيک، شايد هم بتوان گفت ساده ترين فرايند، ناموفق است؟ آيا جواب اين
نيست که علاوه بر زير ساختها، مسائل روبنائی که خيلی هم ساده بنظر می رسند نيز نقش
بسيار مهمی در اين زمينه دارند و بايد به آنها توجه کرد؟ يعنی هيچگاه فکر کرده
بوديد که يک موضوع ساده مثل حضور سايت در موتورهای جستجو می تواند اينقدر مهم
باشد؟ فکر می کرديد اين مسئله از يک سری توصيه های فنی برای بهينه سازی سايت ها
برای موتورهای جستجو فراتر است و حتي در موفقيت يا عدم موفقيت مدل تجارت الکترونيک
موثر است؟   تجارت الکترونیکی در ایران
تکفا- جهان توسعهيافته با بهرهگيري از فناوريهاي نوين به سطح جديد و غير قابل تصوري از پويايي و تغييرپذيري دست يافته است. ايدهپردازان و كارآفرينان، بازارهاي جديدي را خلق ميكنند، شركتهاي بزرگ و پرسابقه در حال تغيير مداوم و بازآفريني خود با ايجاد رويكردهاي جديد در نوآوري، توليد، بازاريابي و فروش ميباشند. مصرفكنندگان، روشهاي جديدي را براي تعامل با شركتها و تأمينكنندگان يافتهاند. دولتها با استفاده از اين فناوريها در حال بازآفريني ساختار خود، ارايهي تعريف جديد از نقش و وظيفهي خويش و تغيير در روشهاي انجام اين وظايف هستند. مجموعه اين فعاليتها هم در داخل جغرافياي سياسي اقتصادي كشورها و هم در ابعاد بينالمللي و فرا ملي در حال گسترش روزافزون ميباشند.
سياستمداران و مديران ارشد كشورهاي در حال توسعه، موج اين تغييرات را شاهد بوده و سنگيني بار اضطرار و ضرورت هماهنگي با اين موج را بردوش خود احساس ميكنند. سؤالات ساده، ولي بسيار مهمي بايد پاسخ داده شود. آيا صرفه و صلاح ناشي از توسعهي تجارت الكترونيكي واقعي است؟ چه بايد كرد تا كشور از فرصتهاي نوين به وجود آمده، بيشترين مزايا را كسب كند؟ آيا همهي اقشار ملت از اين تغييرات منتفع خواهند بود؟ هزينه و خسارت ناشي از تأخير در اين زمينه چه خواهدبود؟
با توجه به تجربيات ديگران و مطالعات حاصل شده، مسلم است كه كاربري فناوري اطلاعات و اينترنت براي بسط تجارت الكترونيكي و همچنين مهندسي مجدد فعاليتها، كه از تبعات اجتنابناپذير استفاده از اين روشها و محصولات هستند، منجر به افزايش بهرهوري از منابع و تسريع در رشد اقتصادي و توسعهي پايدار ميشود. تأثيرات شبكهاي شدن اقتصاد و اجتماع، تنظيم بهتر روابط بازار و عرضهي مناسبتر محصولات و خدمات را موجب خواهد شد. اين امر به نوبهي خود از طريق افزايش تنوع محصولات و تأمين نيازهاي گوناگون مصرفكنندگان به گسترش اقتصاد و رونق بازار توليد و مصرف خواهد انجاميد. تأثيرات اقتصاد شبكهاي و مزاياي رونق بازارهاي متنوع تنها به كشورهاي پيشرو صنعتي محدود نشده و بسياري از كشورهاي در حال توسعه نيز با بهرهگيري از فناوري ارتباطات و اطلاعات از اين فرصتها سود جستهاند.
تجارت الكترونيكي به عنوان يكي از مهمترين و ارزشافزاترين كاربردهاي فناوري ارتباطات و اطلاعات، نقش ويژهاي را در حركت كشورهاي مختلف به سمت اقتصاد شبكهاي ايفا كرده است. گرچه تجارت الكترونيكي عموماً در حوزهي بازرگاني و تجارت و به منظور داد و ستد كالا و خدمات شناخته شده است و تراكنشهاي مالي جزء لاينفك آن محسوب ميشود، اثرات حاشيهاي و سرريز آن، تأثير مستقيمي بر ساير حوزهها از جمله حوزههاي اجتماعي، فرهنگي و سياسي جوامع به دنبال خواهد داشت. گسترش روز افزون تجارت الكترونيكي، چه در اقتصادهاي ملي و چه در ابعاد بينالمللي به حدي است كه چنانچه در آيندهي نزديك پسوند الكترونيكي از تجارت و حرف e از عبارت e-Commerce حذف شود، دور از انتظار نخواهد بود؛ زيرا در آن زمان ديگر به جز روش الكترونيكي، انتخابي براي تراكنشهاي مالي باقي نخواهد ماند.
تجارت الكترونيكي از سه طريق موجب تحول و نوآوري در بازار و تعاملات سنتي آن ميشود. نوآوري در فرآيند و چرخهي كار مهمترينِ اين تغييرات است. تسهيل فرآيندهاي تجاري، افزايش اثربخشي و بهرهوري آنها، كاهش هزينهها و يا اصولاً تغييرات بنيادين در نحوهي تعامل عوامل بازار با يكديگر از اين نوع ميباشند. نوآوري در محصول از ديگر ابعاد مهم تجارت الكترونيكي است كه به معني ايجاد و يا تسهيل در ارايهي محصولات و خدمات جديدي است كه قبلاً به روشهاي سنتي امكانپذير نبوده است. نوآوري در بازار در نتيجهي خلق فرصتهاي جديدي است كه به دليل كاهش اثر فاصلهي زماني، مكاني و وجود امكان مبادلهي سريع و ايمن اطلاعات حاصل شده است؛ بازارهاي جديدي كه به دليل عدم امكان تراكنشهاي مالي مناسب و يا هزينههاي بسيار بالاي مديريتي و اجرايي قبلاً متصور نبودند.
تجارت الكترونيكي همراه با نوآوريهاي مذكور، نيازمند الزاماتي براي گسترش كاربري آن نيز ميباشد. اولينِ اين پيشنيازها، دسترسي مناسب به شبكههاي ارتباطي ملي و جهاني است كه زيربناي بازارهاي اينترنتي ميباشند. اين زيربنا با بهرهگيري از فناوريهاي نوين و خدمات مرتبط با آنها امكانپذير شده است. شبكههاي ارتباطي تلفن، ديتا و شبكههاي كابلي، تجهيزات رايانهاي و دستگاههاي ارتباطي، مؤسسات رسا براي تأمين دسترسي عموم به اينترنت و بازار رقابتآميز مخابراتي، همگي زيرمجموعههاي دسترسي مناسب ميباشند. دومين بخش از الزامات تجارت الكترونيكي، زيرساختهاي خدماتي و پشتيباني براي تحقق بازرگاني در محيط اينترنت است. اين زيرساختها براي تغيير فرآيندها از بازار سنتي به بازارهاي نوين، ضرورت يافته و خصوصاً شامل روشها و سيستمهاي پرداخت، نظير شبكههاي بين بانكي، كارتهاي اعتباري، كارتهاي هوشمند، كارت پول و همچنين روشها و سيستمهاي توزيع و لجستيك نظير اصلاح گمركات و پست ميباشند. زيرساختهاي خدماتي مذكور نيازمند سياستگذاريهاي حمايتي مناسب از جمله فراهمبودن شرايط عادلانه و رقابتي و تشويق سرمايهگذاريهاي داخلي و خارجي ميباشند. شرايطي كه شكوفايي فعاليتهاي اقتصادي و فراهم شدن بستري متعادل و قابل اطمينان از منظر اقتصاد كلان به صورت لازم و ملزوم در آن مورد توجه قرار گيرند. سومين گروه اصلي از الزامات تجارت الكترونيكي، به وجودآمدن بازارهاي منعطف، پويا و رقابتي است كه با بهرهگيري از قوانين و مقررات دقيق و كامل مورد نظارت و حمايت قرار ميگيرند. قوانين و مقرراتي كه مديريت ارتباطات، وظايف و اختيارات همهي بازيگران اين صحنه جديد را تنظيم كنند. اين مديريت شامل تعريف استانداردهاي فني، قوانين موردنياز براي تجارت در محيط جديد، استانداردهاي نوين حسابرسي، قوانين كار و نظاير آنها ميباشد.
توسعهي تجارت الكترونيكي در ايران همراه با فراز و نشيبهاي فراوان قبلي، به عنوان يكي از برنامههاي راهبردي برنامهي تكفا مورد توجه جدي قرار گرفته و بخشهاي مختلف كشور براي فراهم كردن الزامات مذكور، فعاليتهاي مختلفي را آغاز كرده يا به انجام رسانيدهاند. آخرين اين دستاوردها تصويب قانون تجارت الكترونيكي در مجلس شوراي اسلامي است كه با همت و ارادهي مراجع مختلفي از جمله وزارت بازرگاني، مجلس محترم شوراي اسلامي، كميسيون محترم صنايع و معادن مجلس، دبيرخانهي شوراي عالي اطلاعرساني و دستگاههاي اجرايي مختلف كشور* تهيه و ارايه شده است. قانون مذكور كه با فرآيندي فشرده، مراحل تهيه، اصلاح، تدوين و تصويب را پشتسرگذاشت، سرآغاز فصل جديدي براي فعاليتهاي اجتماعي و اقتصادي كشور است. اين امر به جهت جامعيت اين قانون و نگرش فرابخشي آن به نحوي است كه تنها دربرگيرندهي بخش بازرگاني و اقتصادي نبوده است؛ بلكه با توجه به محتواي اين قانون، كليهي بخشهاي ديگر نيز از آن متأثر خواهند شد. بنابراين قانون مذكور ميتواند در تحول و بازآفريني فرآيندها به عنوان جامعترين و كاملترين قانون تعاملات الكترونيكي، نقش مؤثري را ايفا كند. قانون فوق در برگيرندهي تعدادي آييننامهي اجرايي و قوانين مكمل است كه در متن همين قانون، دستگاههاي اجرايي مسؤول تهيه و ارايه آنها مشخص و لذا وظايف سنگين و تعريف شدهاي بر عهدهي اين دستگاهها خصوصاً وزارت بازرگاني براي عملياتيكردن اين قانون پس از تأييد، توسط شوراي محترم نگهبان تعيين شده است.
يكي ديگر از مهمترين الزامات ذكر شده، هماهنگشدن نظام پولي و بانكي كشور براي تحولات ذكر شده و از همه مهمتر برقراري شبكهي بين بانكي و پول الكترونيكي است. اين امر نيازمند يك برنامهي جدي و كاملاً ملي است و در جاي خود نياز به تمركز و توجه جدي مجلهي تكفا براي شفافسازي وضعيت موجود، فعاليتهاي در حال انجام و خروجيهاي مورد انتظار از سيستم بانكي و پولي كشور ميباشد.
آنچه در اجرايي شدن و پيادهسازي تجارت الكترونيكي، بسيار حياتي و كليدي است، نياز به هماهنگي و همكاري بخشهاي مختلف كشور به عنوان زيرمجموعههاي اصلي آن ميباشد. تجارت الكترونيكي مسلماً يك فرآيند فرابخشي و گسترده است كه تأثيرات شبكهاي آن در اجرا ميتواند به عنوان يك عامل بازدارنده، مشكلآفرين باشد. عدم همكاري يك بخش يا دستگاه اجرايي، بطور مستقيم در عدم كارايي و ثمربخشي فعاليتهاي صورت پذيرفته در بخشها و دستگاههاي اجرايي ديگر مؤثر خواهد بود. همانگونه كه خاصيت شبكهاي تجارت الكترونيكي در مقايسه با فرآيندهاي تجاري سنتي باعث بهرهوري و سودآوري مضاعف است، اين خاصيت تهديدهاي ويژهاي را نيز به جهت وابستگي اجرايي شدن آنها به همكاري و تعامل بين بخشها در مقابل قرار خواهد داد. به همين دليل، اميد است كه دستگاههاي اجرايي كشور و ساير ذينفعان با درك فرصتها و تهديدهاي پيشرو، تجارت الكترونيكي را به عنوان يك نمونهي موفق و پيشرو در توسعه و كاربري فناوري ارتباطات و اطلاعات تبديل كنند.
سوتيترها:
آيا صرفه و صلاح ناشي از توسعهي تجارت الكترونيكي واقعي است؟ چه بايد كرد تا كشور از فرصتهاي نوين به وجود آمده، بيشترين مزايا را كسب كند؟ آيا همهي اقشار ملت از اين تغييرات منتفع خواهند بود؟ هزينه و خسارت ناشي از تأخير در اين زمينه چه خواهدبود؟
با توجه به تجربيات ديگران و مطالعات حاصل شده، مسلم است كه كاربري فناوري اطلاعات و اينترنت براي بسط تجارت الكترونيكي و همچنين مهندسي مجدد فعاليتها، كه از تبعات اجتنابناپذير استفاده از اين روشها و محصولات هستند، منجر به افزايش بهرهوري از منابع و تسريع در رشد اقتصادي و توسعهي پايدار ميشود
تجارت الكترونيكي از سه طريق موجب تحول و نوآوري در بازار و تعاملات سنتي آن ميشود: نوآوري در فرآيند، نوآوري در محصول و نوآوري در بازار. تجارت الكترونيكي همراه با اين نوآوريها، نيازمند الزاماتي براي گسترش كاربري نيز ميباشد كه اولينِ اين پيشنيازها، دسترسي مناسب به شبكههاي ملي و جهاني است
توسعهي تجارت الكترونيكي در ايران همراه با فراز و نشيبهاي فراوان قبلي، به عنوان يكي از برنامههاي راهبردي برنامهي تكفا مورد توجه جدي قرار گرفته و بخشهاي مختلف كشور براي فراهم كردن الزامات مذكور، فعاليتهاي مختلفي را آغاز كرده يا به انجام رسانيدهاند. آخرين اين دستاوردها تصويب قانون تجارت الكترونيكي در مجلس شوراي اسلامي است
يكي ديگر از مهمترين الزامات ذكر شده، هماهنگشدن نظام پولي و بانكي كشور براي تحولات ذكر شده و از همه مهمتر برقراري شبكهي بين بانكي و پول الكترونيكي است. اين امر نيازمند يك برنامهي جدي و كاملاً ملي است و در جاي خود نياز به تمركز و توجه جدي مجلهي تكفا براي شفافسازي وضعيت موجود، فعاليتهاي در حال انجام و خروجيهاي مورد انتظار از سيستم بانكي و پولي كشور ميباشد.
* در جلسات متعدد و طولاني كميسيون بررسيكنندهي طرح قانون تجارت الكترونيكي در دبيرخانهي شوراي عالي اطلاعرساني، نمايندگان بسياري، از دستگاههاي اجرايي بسياري از جمله وزارتخانههاي بازرگاني، پست و تلگراف و تلفن، علوم تحقيقات و فناوري، دادگستري، بانك مركزي، گمرك جمهوري اسلامي، سازمان مناطق آزاد، ايرانگردي و جهانگردي، سازمان بورس و اوراق بهادار، مركز تحقيقات مخابرات، كانون كارشناسان رسمي دادگستري و برخي از صاحبنظران حقوقي حضور داشتن
 مشخصات تجارت الكترونيكي با مطرح شدن فناوري اطلاعات در سطح جهاني و گسترش اينترنت، تجارت الكترونيكي جايگاه مهمي يافته است و در اين ميان ايران نيز ناگزير به اين عرصه خواهد پيوست. در جامعه اطلاعاتي، استفاده بهينه از حجم بالاي اطلاعات و فراهم كردن سود بيشتر مورد نظر است. امروزه اكثر كمپاني ها نيروي خود را بيشتر صرف ارائه و فروش اطلاعات از طريق بازار يكپارچـــه جهاني يا اينترنت متمركز كرده اند. تجارت الكترونيــــك در ايران نيز مي تواند قابليتها و مزاياي ويژه اي را داشته باشد. در اين مقاله تجارت الكترونيكي باتوجه به نياز در سطوح متفاوتي مطرح شده كه به شرح سرويس ها و مزاياي استفاده از تجارت الكترونيكي در ايران مي پردازد. پروتكل هاي گوناگوني براي پياده سازي تجارت الكترونيك از قبيل OFX ، SSL، IKP ، SET مطرح هستند كه زمينه هاي امنيتي و مالي اين سرويس را در شبكه اينترنت پشتيباني مي كنند. پروتكل OTP چهارچوب كلي تجارت الكترونيك را بدون توجه به سيستم پرداختي ايجاد مي كند. XML تبادلات داده را در تجارت الكترونيك در بر مي گيرد. XML زبان مدل سازي جديدي است و جايگزين EDI شده است. در اين مقاله پروتكلها و استانداردهاي تجارت الكترونيكي مطرح مي گردد. امنيت در اينترنت در شكلهاي متفاوتي مطرح مي شود. تجارت الكترونيكي روشهاي امنيتي خاص خود را داراست كه به آنها اشاره مي شود. مسايل مالي، پولهاي ديجيتالي از ديگرمباحثي است كه در سرويس تجارت الكترونيكي نقش اساسي داشته كه به آنها اشاره خواهد شد. 1 - ايجاد شرايط مناسب براي تجارت الكترونيكي ! رشد اينترنت در ايــران بــايستـي در سياست گذاريها بيشتر در نظر گرفته شود؛ ! فراهم كنندگان بايستي پهناي باند با كيفيت مناسب را براي بازار اينترنت فراهم كنند؛ ! بايستي كمپاني ها به ايجاد امنيت لازم براي استفاده از اينترنت براي تبادلات ايمن تشويق شوند و استانداردهاي لازم در اين زمينه معرفي گردند تا سرويس ها در سطح قابل پذيرش ارائه گردد. 2 - مزاياي استفاده از تجارت الكترونيكي در ايران ! مطرح شدن محصولات در سطح جهاني و در نهايت بالارفتن كيفيت محصولات؛ ! كاهش موثرتر هزينه هاي عملياتي بين عوامل بازرگاني (PARTNERS)، مشتريان و كانالاهاي آن؛ ! افزايش درآمد از طريق مشتريان جديد و كانالــهاي جديد همراه با محصولات و سرويس هاي جديد؛ ! جلب رضايت مشتري؛ ! صحت سفارشات ONLINE ؛ ! در نهايت امكان انجام خريدهاي كوچك تا بستن قراردادهاي كلان و كشوري. 3 - انواع سرويس هاي تجارت الكترونيكي سرويس هاي تجارت الكترونيكي را از نظر كاربرد مي توان به چند دسته تقسيم بندي كرد. اين سرويس ها به شرح زير هستند: ! ، (BUSINESS TO BUSINESS) B2B : در اين سرويس طرفين معامله شركتها هستند؛ ! ،(BUSINESS TO CONSUMER) B2C : در اين سرويس شركتها با مشتريان در ارتباط هستند؛ !،(GOVERNMENT TO GOVERNMENT) G2G: روابط تجاري بين كشورها را دربر مي گيرد و قوانين تجارت بين المللي را با توافق طرفين و ارائه راهكار شامل مي شود؛ ! ، (CUSTOMER-TO-BUSINESS)C2B : طبق پيشنهــــاد مشتري سرويس موردنظر فراهم مي گردد. مثل كرايه يك ماشين از نقطه اي مشخص با مبلغي تعيين شده از يك سايت اينترنتي؛ ! ،CUSTOMER- TO-CUSTOMER)C2C) : طرفين معامله افراد هستند. سرويس گيرنده فردي است كه جنس يا كالايي را از شخص ديگر خريــــداري مي كند. مثل آژانس هاي هواپيمايي و سمساريهاي اينترنتي. 4 - مسايل امنيتي در تجارت الكترونيكي اينترنت به عنوان بستر انتقال اطلاعات در دنياي كنوني مطرح است. TCP/IP پروتكل انتقال اطلاعات در شبكه اينترنت است. با مطرح شدن اينترنت به طور گسترده، مسئله امنيت اطلاعات قابل انتقال، به شكل مشخصي بازگو شد زيرا اطلاعات مهم نيز از طريق اين بستر فرستاده مي شد. اطلاعاتي مثل، شماره كارت اعتباري، فرم پرداخت و غيره از جمله مسايلي بود كه احتياج به امنيت بيشتري داشت. به همين دلايل امنيت در تجارت الكترونيكي جايگاه مهمي داراست. به چند روش مي توان در اطلاعاتي مداخله كرد كه بين دو كامپيوتر مبادله مي گردد و اين روشها عبارتند از [6,:9] 1 - استراق سمع: اطلاعات توسط فردي خوانده مي شود و مي تواند بعداً مورد استفاده قرار گيرد. مثل شماره حساب يك فرد، در اين حالت محرمانه بودن اطلاعات از بين مي رود؛ 2 - تغييردادن پيام: امكان دارد پيام هنگام انتقال تغيير كند و يا كلاً عوض شود و سپس فرستاده شود. مثلاً سفارش كالا مي تواند تغيير يابد؛ 3 - تظاهركردن: ممكن است شخصي خود را به جاي يك سايت معرفي كرده و همان اطلاعات را شبيه سازي كند و پس از دريافت مقادير قابل توجه هيچ پاسخي به خريداران نداده و ناپديد گردد. روشهاي متفاوتي براي جلوگيري از اين مسايل وجود دارد كه يكي از آنها رمزدار كردن پيام است كه خود به چند دسته تقسيم مي گردد. ديگري درهم سازي و فشرده سازي پيام و تهيه DIGEST است. در امضاي ديجيتالي عملاً تلفيقي از اين روشهــا مـــورد استفـاده قرار مي گيرد. انواع روشهاي رمزنگاري بدين شرح است: ! رمزنگاري با كليد متقارن: در اين روش از يك كليد استفاده مي شود. بدين شكل كه يك كليد مشترك بين طرفين وجود دارد. اطلاعات بااين كليد رمزدار شده و فقط توسط طرف مقابل كه دارنده كليد است قابل بازگشايي است. مشكل اين روش تبادل اين كليد قبل از رمزداركردن پيام است. ! رمزنگاري با كليد نامتقارن يا كليد عمومي: در اين روش يك جفت كليد براي انتقال پيام استفاده مي گردد. به اين شكل كه هركاربر داراي يك كليد عمومي و يك كليد خصوصي است. كليد عمومي در يك دايركتوري در اختيار هركس مي تواند قرار گيرد و كليد خصوصي هر فرد را، فقط خودش مي داند. در ارسال پيغام از A به B ، ابتدا A پيام را با كليد خصوصي خود رمزدار كرده سپس با كليد عمومي پيام را ارسال مي كند. در طرف مقابل B پيام را با كليد عمومي رمزگشايي كرده و سپس با كليد خصوصي خود رمز را باز مي كند و پيغام را مشاهده مي كند. اشكال اين روش اين است كه شخص ثالثي مانند C مي تواند خود را به جاي A معرفي كرده و پيامي را با كليد خصوصي خود و سپس كليد عمومي رمزدار كرده وبراي B ارسال كند. در اين روش B نمــي تواند تشخيص دهد كه پيغام ارسال شده حتماً از طرف A بوده است. امضاي ديجيتالـي به عنوان روشي براي جلوگيري از ايجاد اين مشكل به وجود آمده است. ! رمزنگاري بااستفاده از روش كليد عمومي با امضاي ديجيتالي: امضاي ديجيتالي همراه با كليد عمومي، موجوديتي است كه به شخص طرف مقابل اين امكان را مي دهد تا تشخيص دهد كسي را كه پيغام را فرستـــاده، همان كسي است كه ادعا مي كند، و پيغام دريافت شده همان پيغام ارسال شده است. (تصديق اصالت). در روش امضاي ديجيتالي از كليد عمومي همراه با توابع HASH استفاده مي شود. اين كليد داراي يك تاريخ انقضا نيز هست كه هرچه مدت اعتبارش كوتاهتر باشد اعتبار آن بالاتر است زيرا احتمال جعل آن بالا مي رود. گيرنده پيغام امضاي انجام شده را چك مي كند تا از اصالت آن باخبر شود. مراكزي كه امضاي ديجيتالي را در اختيار قرار مي دهند خود از مراكز ديگري اعتبار گواهينامه را دريافت كرده اند. اين مركز موجوديتي است كه اعتبار را براي يك فرد ايجاد مي كند. چند نمونه از آنها XCERT ، VENSIGN ، THAWTE هستند كه با دريافت وجه مشخصي اين اعتبار را در اختيار قرار مـــي دهند. 5 - مسايل مالي و پرداخت در تجارت الكترونيكي باتوجه به رشد اينترنت و مسئله خريد كالاها از اينترنت، مكانيسم هاي مختلفي براي پرداخت در برابر خريد موردنظر مطرح شد. در واقع پرداخت در تجارت الكترونيك، نياز به مكانيسم هاي پرداخت ارزان و سريع دارد. در اين راستا روشهاي پرداختي گوناگون ايجاد شده اند، كه هريك قابليت خاص خود را دارد و در بعضي موارد شبيه به پول واقعي هستند. در اينجا انواع مكانيسم هاي پرداختي و شركتهاي وابسته به آنهـــا آورده شـده است. [10] (سيستم هاي پرداخت رايج در وب جهاني را از نظر ساختار فيزيكي نيز مي توان دسته بندي كرد) سيستم هايي كه از پول ديجيتالي (DIGITAL MONEY) استفاده مي كنند: ! ، CYBERCOIN & CYBERCASH ! ، ECASH سيستـم هايي كه از كارتهاي اعتباري استفاده مي كنند: ! ، CYBANK ! ، CYBERCASH & CYBERCOIN ! ، IKP, SET سيستم هايي كه از كارتهاي هوشمند استفاده مي كنند: MONDEX ! FETFARE ! VERIFONE ! سيستم هايي كه چك هاي الكترونيكي را فراهم مي كنند: AXCEL CHECK ! CHECK FREE ! REDI-CHECK ! سيستم هايي كه ريزپرداختها را فراهم مي كنند: MILLICENT ! MINI-PAY ! به طور نمونه ECASH پروتكل پول الكترونيكي است كه به وسيله DAVID CHAUM از شركت DIGICASH توسعه يافته است. در ECASH ، كاربر يك سري رشته هاي بلند از شماره ها را بانامTOKEN جمـع آوري مي كند كه به عنوان پول شناخته مي شود. ايـــن TOKEN ها درست مثل پول فيزيكي مبادله مي گردد. اين سيستم عدم انكار را براي كاربر پشتيباني مي كند، نياز به سخت افزار خاصي نداشته و داراي هزينه است. 6 - ابزار تبادلات الكترونيكي (XML) EXTENSIBLE MARKUP LANGUAGE) XML يك زبان نشانه گذاري براي ايجاد مستندات ساختار يافته است. XML شبيه به HTML است، بااين تفاوت كه XML ، قابل گسترش است. درواقع XML و HTML زير مجموعه اي از SGML هستند. XML يك استاندارد باز، قابل گسترش، بين المللي و در دسترس اسـت. XML يك زبان از پيش تعريف شده نيست بلكه قابليت تعريف نشانه گذاريها و TAG هاي جديد را فراهم مي سازد. قبلاً از EDI براي تبادل داده بين دو كامپيوتر استفاده مي شد كه به دليل محدوديتهايي كه داشت كنار گذاشته شده و در حال حاضر از XML استفاده مي شود. XML در مقايسه با EDI داراي مزاياي زير است: ! امكان تبادل داده تحت اينترنت؛ ! هزينه پياده سازي پايين تر؛ ! سرعت بالاي تبادلات. 7 - استانداردها و تجارت الكترونيكي استانداردها نقش مهمي را در توسعه يك ساختار ايفا مي كنند. استانداردهاي زيادي در زمينه هاي مختلف تجارت الكترونيكي مطرح هستند. مديران IS بايستي با استانداردهاي موجود آشنا بوده و قابليت اجراي آنها را براي ارگانيسم خود ارزيابي كنند. استانداردها و پروتكل هاي تجارت الكترونيك در زمينه هاي مختلف عبارتند از: ! پروتكل هاي امنيتي ( STT,S-HTTP,SSL و...) ! پروتكل هاي امنيتي - پرداختي (SEPP,IKP,SET) ! پروتكل هاي مالي - پرداختي (JEPI,BIPS,OFX و...) 1-7 پروتكل هاي امنيتي: اخيراً هر كاربر اينترنت بايد تبادلات را قبل از فرستادن پيام از طريق اينترنت به طور روشن محافظت كند. يك دسته از پروتكل هاي امنيتي، امنيت را براي لايه اينترنت فراهم مي كنند. اين پروتكل ها مثــــل ISAKMP,SKIP,IPSEC و غيــره پروتكل هاي امنيتي لايه اينترنت هستند. سري ديگر از پروتكل هاي امنيتي، پروتكل هاي امنيتي لايه انتقال هستند مثل TLS,PCT,SSL و SSH .آخرين سري از پروتكل هاي امنيتي، پروتكل هاي امنيتي لايه كاربردي هستند. اين پروتكل ها مثـل SMTP,S-HTTP ، امنيت را در لايه كاربرد ايجاد مي كنند. انتقال اطلاعات مهم مثل شماره كارت اعتباري اشخاص بايد با امنيت كامل انجام گيرد. بافرض يك انتقال ايمن با پروتكل SSL,TCP/IP به عنوان پروتكل امنيتي لايه انتقال در زير لايه كاربردي قرار گرفته و امنيت ارتباطات بين سرويس دهنده و سرويس گيرنده را برقرار مي كند.SSL يكي از پروتــكل هاي امنيتي است و به دليل مزاياي زير براي سرويس تجارت الكترونيك مناسب است [3,7]. ! مستقل از لايه كاربرد است؛ !، SSI از تكنيك رمزنگاري خود به صورت قابل انعطاف عمل مي كند؛ ! تصديق اصالت را براي طرفين معامله فراهم مي سازد؛ ! رمـــزنگـاري و امضاي ديجيتالي را به كار مي برد؛ ! قابليت كار با FTP ،TOLMET ، HTTP را داراست. پروتكل S-HTTP جايگزيني براي SSL محسوب مي شود و اولين بار توسطEIT مطرح شد. اين پروتكل به ميزان SSL ، شناخته شده نبوده و فقط با HTTP سازگاري دارد. SSL نيازهاي امنيتي ذيل را براي سرويس تجارت الكترونيك برآورده مي سازد. اين نيازهاي امنيتي عبارتند از: ! پنهان سازي (PRIVACY) فرض كنيد كه پيغام هاي انتقال يافته از A به B رمزدار شده است. A از كليد عمومي مربوط به B براي كدكردن پيغام استفاده مي كند. در اين حالت B تنها كسي است كه مي تواند پيغام را رمــزگشايي كرده و بااستفاده از كليد خصوصي اش آن را بخواند. ! تصديق اصالت ((AUTHENTICITY گيرنده اطلاعات اين امكان را پيدا مي كند كه هويت فرستنده را دريابد. 10 -http://www.ict.tuwein.ac.at/eipan/cikersch/ 2000. 11 - http://www.fstc.org/press,2000. آتوسا عباس نژاد: دانشجوي كارشناسي ارشد مهندسي صنايع و كارشناس مركز تحقيقات مخابرات ايران.   گزارش از طلای سیاه گزارش از طلای سیاه معاون امور بین الملل شرکت ملی نفت اعلام کرد: برای نخستین بار تقریبا همه مبادلات نفتی ایران با ارزهایی غیر از دلار آمریکا انجام میشود.به گزارش ایسنا به نقل از رویتر نزدیک به دوسال است که دومین صادر کننده بزرگ سازمان کشورهای صادر کننده نفت(اوپک) تلاش میکند تا وابستگی به دلار آمریکا راکاهش دهد و بر این باوراست که دلار ضعیف منجر به تضعیف قدرت خرید کشور میشود. هم اکنون تهران روزانه از فروش 2.4 میلیون بشکه نفت خام درآمدی بالغ بر 87 میلیون دلار دارد. حجت الله غنیمی فرد معاون امور بین اللملل شرکت ملی نفت ایران گفت: این یک تصمیم اقتصادی است وسخن ما درست از آب درآمده است. در طول زمان دلار ضعیف وضعیفترشده است.وی با بیان این که در سطح اقتصاد کلان فروش نفت خام ایران اکنون تقریبا بطورکامل با ارزهایی غیر از پول آمریکایی صورت میگیرد.خاطر نشان کرد:کمتر از 20 درصد درآمد صادرات نفت ایرانف اکنون به " ین " ژاپن و باقی به" یورو "است   |
|
صفحه نخست پست الکترونیک آرشیو |
| درباره وبلاگ |
وبلاگ شهر پول بمنظوراطلاع رسانی- آموزش و مبادله تجربیات ایرانیان درشاخه های مختلف بازرگانی -اقتصادی و تجارت الکترونیک بااستفاده از شیوه های صحیح آکادمیک تاسیس گردیده وافتخار آن رادارد. که راهنمای دوستداران کسب درآمد ازطریق اینترنت باشد. شروع فعالیت وبلاگ از 5آذرماه 1386
|
|
RSS
|
